Kamienica przy ulicy Kościuszki 15 w Katowicach
![]() Kamienica od trony pl. K. Miarki (2022) | |||
Państwo |
| ||
---|---|---|---|
Województwo | |||
Miejscowość | Katowice | ||
Adres | ul. T. Kościuszki 15 / ul. S. Batorego 2a, 40-049 Katowice | ||
Typ budynku | kamienica mieszkalno-usługowa | ||
Kondygnacje | 4 | ||
Ukończenie budowy | ok. 1897 | ||
Położenie na mapie Katowic ![]() | |||
Położenie na mapie Polski ![]() | |||
Położenie na mapie województwa śląskiego ![]() | |||
![]() | |||
|
Kamienica przy ulicy T. Kościuszki 15 w Katowicach – narożna kamienica mieszkalno-usługowa, znajdująca się w Śródmieściu Katowic, przy ulicy T. Kościuszki 15 i ulicy S. Batorego 2a. Powstała ona pod koniec XIX wieku.
Historia
W latach 70. XIX wieku w tym miejscu swój dom i warsztat miał kołodziej Johann Wanjura[1]. Właścicielem kamienicy, zbudowanej zapewne w 1897 roku, był zapewne jego potomek, Emil Wanjura. Od 1897 roku prowadził on na jej parterze sklep kolonialny i gospodę. Znajdował się w niej wyszynk alkoholi Karla Strzody (niem. Destillation Strzoda). Wyższe kondygnacje przeznaczone zostały na lokale mieszkalne. W okresie międzywojennym gospoda przekształciła się w restaurację zwaną „Wzgórze Wanjury”[2]. W latach 30. XX wieku w oficynie na II piętrze mieściła się administracja gazety „Polska Zachodnia”.
Architektura
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/8c/Katowice_Kosciuszki_15_front_2022_01.jpg/220px-Katowice_Kosciuszki_15_front_2022_01.jpg)
Budynek murowany z cegły, czterokondygnacyjny. Kondygnacja parterowa zaznaczona od góry gzymsem, na pozostałych kondygnacjach dominują podziały pionowe. Fasada od strony ul. Kościuszki dziewięcioosiowa, z czego po dwie skrajne osie ujęte wykonanymi z boniowania lizenami w formie pseudoryzalitów. Fasada od ul. Batorego sześcioosiowa, z tego oś najbliższa narożnika również ujęta w formę pseudoryzalitu. W ściętym narożniku jedna oś okien. Ryzality, ścięty narożnik oraz dwie osie skrajne od ul. Batorego zwieńczone trójkątnymi, pseudowolutowymi naczółkami z małymi okienkami. Otwory okienne prostokątne, na ostatniej kondygnacji objęte od góry ozdobnymi opaskami. Ponad ściętym narożnikiem wznosi się niewielka, segmentowa (ośmioboczna) kopułka. W drobnym detalu architektonicznym widoczne wpływy secesji.
Przypisy
- ↑ Marek Wojcik: "Z Katowic do Brwinowa droga prosta", czyli o początkach ulicy Kościuszki, w: "Kronika Katowicka", czerwiec 2017, s. 16
- ↑ MagdalenaM. Chmiel MagdalenaM., KrzysztofK. Szewczyk KrzysztofK. (red.), Katowice: spacerownik po południowym śródmieściu: lokalne historie, najciekawsze punkty na mapie i trasy spacerowe, Katowice: Katowice Miasto Ogrodów Instytucja kultury im. Krystyny Bochenek, 2021, s. 37, ISBN 978-83-63304-62-1 .
Bibliografia
- Archiwum Urzędu Miasta w Katowicach, sygn. akt;
- Lipońska-Sajdak Jadwiga, Szota Zofia: Gruss aus Kattowitz. Pozdrowienia z Katowic. Katowice 2004, ISBN 83-87727-07-5;
- p
- d
- e