Złoć mała
![]() | |||
Systematyka[1][2] | |||
Domena | eukarionty | ||
---|---|---|---|
Królestwo | rośliny | ||
Podkrólestwo | |||
Nadgromada | |||
Gromada | |||
Podgromada | |||
Nadklasa | okrytonasienne | ||
Klasa | Magnoliopsida | ||
Nadrząd | liliopodobne (≡ jednoliścienne) | ||
Rząd | liliowce | ||
Rodzina | liliowate | ||
Rodzaj | |||
Gatunek | złoć mała | ||
Nazwa systematyczna | |||
Gagea minima (L.) Ker Gawl.[3] J. Sci. Arts (London) 1:180. 1816[4] | |||
| |||
|
Złoć mała[5] (Gagea minima (L.) Ker Gawl.) – gatunek rośliny z rodziny liliowatych (Liliaceae).
Rozmieszczenie geograficzne
Zwarty zasięg występowania obejmuje Azję Zachodnią (Kaukaz i Syberia Zachodnia) i środkową, północną i południowo-wschodnią Europę[4]. Występuje również na rozproszonych stanowiskach wokół tych obszarów zwartego zasięgu. W Polsce występuje na całym obszarze, ale nierównomiernie. Największe zagęszczenie stanowisk znajduje się na Mazowszu, Pomorzu Zachodnim, Podlasiu, Dolnym Śląsku i na Lubelszczyźnie. W Karpatach jest rzadka, i najczęściej występuje w Tatrach. Ponadto występuje na pojedynczych stanowiskach na Pogórzu Wielickim, Ciężkowickim, Dynowskim, Przemyskim, koło Sanoka i w Kotlinie Żywieckiej[6].
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/60/Gagea_minima_kz08.jpg/180px-Gagea_minima_kz08.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/40/Gagea_minima_kz17.jpg/180px-Gagea_minima_kz17.jpg)
Morfologia
- Pokrój
- Niska roślina (wysokość 7-15 cm) posiadająca dwie cebulki (główną i boczną) i pęd nadziemny z pojedynczą łodygą[6].
- Liście
- Jeden lub dwa wyrastające z cebulek, bardzo wąskie (0,5-3 mm szerokości) liście odziomkowe, oraz dwa liście łodygowe; dolny ma szerokość do 8 mm, nagie brzegi i często jest skrzywiony[7].
- Kwiaty
- Żółte, w liczbie 1-7 na szczycie łodygi, na nagich szypułkach 2-3 razy dłuższych od długości kwiatów. Mają stopniowo zaostrzone i lekko odgięte działki[7]. Długość działek wynosi 10-15 mm[6].
- Owoc
- Torebka
Biologia i ekologia
Bylina, geofit cebulkowy. Rośnie na łąkach, w zaroślach, na wyrębach leśnych. Kwitnie w marcu i kwietniu[7]. Liczba chromosomów 2n = 24[6]. Gatunek charakterystyczny dla rzędu (O). Fagetalia[8].
Ochrona
Roślina umieszczona na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski (2006)[9] w grupie gatunków narażonych na wyginięcie (kategoria zagrożenia: V).
Przypisy
- ↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
- ↑ Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2010-07-28] (ang.).
- ↑ The Plant List. [dostęp 2017-03-17].
- ↑ a b Taxon: Gagea minima. USDA, ARS, National Genetic Resources Program. Germplasm Resources Information Network – (GRIN). [dostęp 2010-07-28]. (ang.).
- ↑ Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland. A checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
- ↑ a b c d Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa: Czerwona księga Karpat Polskich. Kraków: Instytut Botaniki PAN, 2008. ISBN 978-83-89648-71-6.
- ↑ a b c Władysław Szafer, Stanisław Kulczyński: Rośliny polskie. Warszawa: PWN, 1953.
- ↑ Władysław Matuszkiewicz: Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14439-4.
- ↑ Red list of plants and fungi in Poland. Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Zbigniew Mirek, Kazimierz Zarzycki, Władysław Wojewoda, Zbigniew Szeląg (red.). Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera, Polska Akademia Nauk, 2006. ISBN 83-89648-38-5.
- BioLib: 42035
- EoL: 1088731
- EUNIS: 188642
- FloraWeb: 2511
- GBIF: 5300136
- identyfikator iNaturalist: 464415
- IPNI: 535585-1
- NCBI: 173661
- identyfikator Plant List (Royal Botanic Gardens, Kew): kew-307324
- Plants of the World: urn:lsid:ipni.org:names:535585-1
- Tela Botanica: 28646
- identyfikator Tropicos: 18400615
- CoL: 6K7WD