Rezerwat przyrody „Erzi”
![]() | |||
rezerwat przyrody | |||
Państwo |
| ||
---|---|---|---|
Republika |
| ||
Siedziba | Nazrań | ||
Data utworzenia | 21 grudnia 2000 roku | ||
Powierzchnia | 352,92 km² | ||
Powierzchnia otuliny | 349,4 km² | ||
Ochrona | kategoria IUCN – Ia (ścisły rezerwat przyrody) | ||
Położenie na mapie Inguszetii ![]() | |||
Położenie na mapie Rosji ![]() | |||
![]() | |||
| |||
Strona internetowa |
Rezerwat przyrody „Erzi” (ros. Государственный природный заповедник «Эрзи») – ścisły rezerwat przyrody (zapowiednik) w Inguszetii w Rosji. Znajduje się w rejonie dżeirachskim i rejonie miejskim Sunża. Jego obszar wynosi 352,92 km², a strefa ochronna 349,4 km². Rezerwat został utworzony dekretem rządu Federacji Rosyjskiej z dnia 21 grudnia 2000 roku. Dyrekcja rezerwatu znajduje się w mieście Nazrań. Na zachód od niego znajduje się Rezerwat Północnoosetyjski[1][2][3].
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/61/%D0%93%D0%B4%D0%B5-%D1%82%D0%BE_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D1%80%D0%B0%D1%85.jpg/220px-%D0%93%D0%B4%D0%B5-%D1%82%D0%BE_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D1%80%D0%B0%D1%85.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e2/Vadimrazumov_copter_-_Erzi.jpg/220px-Vadimrazumov_copter_-_Erzi.jpg)
Opis
Rezerwat znajduje się na północnych zboczach Wielkiego Kaukazu w Kotlinie Dżeirachsko-Assińskiej (ros. Джейрахско-Ассинская котловина). Od północy ogranicza go Pasmo Skaliste, a od południa Pasmo Główne (o wysokościach od 3075 do 4229 m n.p.m.). Największe rzeki to Assa (dopływ rzeki Sunża) i Archmi (dopływ rzeki Terek)[1][4][5].
Flora
Około jednej trzeciej terytorium rezerwatu zajmują lasy. Ze względu na górski charakter obszaru roślinność ma tu układ piętrowy. Na zboczach Pasma Skalistego, na wysokości do 800 m n.p.m., występuje las dębowy, wyżej na zboczach gór, do 1500 m n.p.m., lasy bukowe, niekiedy z domieszką klonu pospolitego. Rokitnik zwyczajny, wierzba i olsza szara rosną na terenach zalewowych rzek Assa i Armchi. Powyżej 1500 m, na stromych zboczach, drzewostan tworzy sosna hakowata z domieszką dębu, brzozy, grabu, lipy i jarząbu pospolitego. Jeszcze wyżej rośnie Betula litwinowii i różanecznik kaukaski. Powyżej 1800-2000 m n.p.m. występują łąki subalpejskie, a powyżej 3500 m n.p.m. zaczyna się piętro turniowe z lodowcami i polami śnieżnymi[1][5][6].
Fauna
Wśród kręgowców na terenie rezerwatu do chwili obecnej zidentyfikowano: 5 gatunków płazów, 18 gatunków gadów, co najmniej 110 gatunków ptaków i 60 gatunków ssaków. Ssaki to m.in.: koziorożec wschodniokaukaski, kozica północna, koza bezoarowa, wilk szary, lis rudy, niedźwiedź brunatny, szakal złocisty, kuna leśna, dzik euroazjatycki, łasica pospolita, borsuk europejski, żbik kaukaski (Felis silvestris caucasica), ryś euroazjatycki i rzadko spotykany lampart plamisty z podgatunku Panthera pardus ciscaucasica[1][5][7][8].
Z ptaków żyją tu m.in.: dziwonia duża, sęp kasztanowaty, orłosęp, myszołów zwyczajny, orzeł przedni, pustułka zwyczajna, sokół wędrowny[1][8][5].
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/bb/Caucasus%2C_Ingushetia%2C_%D0%98%D0%BD%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B5_%D0%B1%D0%BE%D0%B5%D0%B2%D1%8B%D0%B5_%D0%B8_%D1%81%D0%BC%D0%BE%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D0%B5_%D0%B1%D0%B0%D1%88%D0%BD%D0%B8%2C_%D0%B3%D0%BE%D1%80%D1%8B_%D0%9A%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%B0%D0%B7%D0%B0.jpg/220px-Caucasus%2C_Ingushetia%2C_%D0%98%D0%BD%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B5_%D0%B1%D0%BE%D0%B5%D0%B2%D1%8B%D0%B5_%D0%B8_%D1%81%D0%BC%D0%BE%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D0%B5_%D0%B1%D0%B0%D1%88%D0%BD%D0%B8%2C_%D0%B3%D0%BE%D1%80%D1%8B_%D0%9A%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%B0%D0%B7%D0%B0.jpg)
Zabytki
Wizytówką rezerwatu jest zespół wież w Wąwozie Dżeirachskim, który składa się z ośmiu wież bojowych, dwóch półbojowych i czterdziestu siedmiu wież mieszkalnych z XVI-XVII wieku. Wszystkie one połączone są potężnymi kamiennymi murami. Wysokość wież bojowych sięga trzydziestu metrów. W jednej z tych wież w XIX wieku odkryto wykonaną pod koniec VIII wieku n.e. brązową figurę orła, zwaną „Orłem Sulejmana”. Łącznie na terenie rezerwatu znajduje się około 200 różnych zabytków[9][10].
Zespoły wież znajdujące się w rezerwacie, a także poza nim, zostały w 1996 roku wpisane na listę informacyjną UNESCO[11].
Przypisy
- ↑ a b c d e Эрзи | ООПТ России [online], oopt.aari.ru [dostęp 2022-02-11] .
- ↑ ООПТ России - заповедник Эрзи [online], oopt.info [dostęp 2022-02-11] .
- ↑ ФГУ Государственный природный заповедник “Эрзи” [online], web.archive.org, 29 marca 2017 [dostęp 2022-02-11] [zarchiwizowane z adresu 2017-03-29] .
- ↑ Заповедник Эрзи [online], Отдых на природе. Места, статьи, события. [dostęp 2022-02-11] (ros.).
- ↑ a b c d Заповедник Эрзи [online], www.ecotravel.ru [dostęp 2022-02-11] .
- ↑ Горные ландшафты — ФГУ Государственный природный заповедник “Эрзи” [online], web.archive.org, 25 marca 2017 [dostęp 2022-02-11] [zarchiwizowane z adresu 2017-03-25] .
- ↑ Заповедник «Эрзи» [online], naturerussia.travel [dostęp 2022-02-11] .
- ↑ a b Фауна — ФГУ Государственный природный заповедник “Эрзи” [online], web.archive.org, 25 marca 2017 [dostęp 2022-02-11] [zarchiwizowane z adresu 2017-03-25] .
- ↑ https://ingushetia.ru/about/kultura/
- ↑ Природный заповедник «Эрзи»: как добраться, природные памятники, обитатели, маршруты [online], Тонкости туризма [dostęp 2022-02-11] (ros.).
- ↑ UNESCO World HeritageU.W.H. Centre UNESCO World HeritageU.W.H., Historical and Cultural Jeyrakh-Assa Reservation [online], UNESCO World Heritage Centre [dostęp 2022-02-11] (ang.).