Brodziec piegowaty
Tringa melanoleuca[1] | |||
(J. F. Gmelin, 1789) | |||
![]() | |||
Systematyka | |||
Domena | eukarionty | ||
---|---|---|---|
Królestwo | zwierzęta | ||
Typ | strunowce | ||
Podtyp | kręgowce | ||
Gromada | ptaki | ||
Podgromada | Neornithes | ||
Infragromada | ptaki neognatyczne | ||
Rząd | siewkowe | ||
Podrząd | bekasowce | ||
Rodzina | bekasowate | ||
Podrodzina | brodźce | ||
Plemię | Tringini | ||
Rodzaj | Tringa | ||
Gatunek | brodziec piegowaty | ||
Synonimy | |||
| |||
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3] | |||
![]() najmniejszej troski | |||
Zasięg występowania | |||
![]() okres lęgowy przeloty zimowiska | |||
| |||
|
Brodziec piegowaty[4] (Tringa melanoleuca) – gatunek średniej wielkości ptaka wędrownego z rodziny bekasowatych (Scolopacidae). Monotypowy[2][5].
Występowanie
Zamieszkuje Amerykę Północną w pasie między Nową Szkocją i Zatoką Hudsona na wschodzie a południową Alaską po stan Waszyngton na zachodzie. Zimuje na wschodnim wybrzeżu USA od Nowego Jorku po Zatokę Meksykańską, a na zachodnim od południowego Oregonu na południe, w Meksyku, Ameryce Środkowej i Południowej aż po Ziemię Ognistą[2]. Pojedyncze osobniki pojawiają się w Europie[6] (w Polsce stwierdzony dwa razy – w 1986 i 1987 roku[6]), na Dalekim Wschodzie i Mikronezji. Zanotowano również jedno pojawienie się tego ptaka w Południowej Afryce.
Morfologia
- Wygląd
- W upierzeniu godowym wierzch ciała brązowy z ciemnymi i jasnymi plamami. Spód ciała jasny. Głowa, szyja i pierś czarno nakrapiane. Dziób czarny. Na bokach i brzuchu czarne prążki. Nad okiem wyraźna jasna brew. Nogi żółte. W szacie spoczynkowej spód ciała blady z brązowymi plamkami. Wierzch szarobrązowy z jasnymi cętkami.
- Wymiary średnie[2]
- długość ciała 29–33 cm
rozpiętość skrzydeł 70–74 cm
masa ciała 111–235 g
Ekologia i zachowanie
- Biotop
- Podmokłe obszary tajgi, zimą wybrzeża morskie.
- Gniazdo
- Na ziemi.
- Jaja
- W ciągu roku wyprowadza jeden lęg, składając w maju–czerwcu 3–4 jaja.
- Wysiadywanie
- Jaja wysiadywane są przez okres około 23 dni głównie przez samicę. Pisklęta pierzą się po 18–20 dniach, do tego czasu opiekują się nimi oboje rodzice.
- Pożywienie
- Bezkręgowce i drobne kręgowce.
Status i ochrona
Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN) uznaje brodźca piegowatego za gatunek najmniejszej troski (LC – Least Concern) nieprzerwanie od 1988 roku[3]. Liczebność światowej populacji lęgowej, według szacunków organizacji Partners in Flight, wynosi około 140 tysięcy osobników[7]. Trend liczebności populacji uznawany jest za stabilny[3].
W Polsce jest objęty ścisłą ochroną gatunkową[8].
Zobacz też
Przypisy
- ↑ Tringa melanoleuca, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
- ↑ a b c d Van Gils, J., Wiersma, P. & Kirwan, G.M.: Greater Yellowlegs (Tringa melanoleuca). [w:] del Hoyo, J., Elliott, A., Sargatal, J., Christie, D.A. & de Juana, E. (red.). Handbook of the Birds of the World Alive [on-line]. Lynx Edicions, Barcelona, 2016. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-07-18)].
- ↑ a b c Tringa melanoleuca, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).
- ↑ Systematyka i nazwa polska za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Podrodzina: Tringinae Rafinesque, 1815 - brodźce (Wersja: 2020-01-12). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2020-04-29].
- ↑ F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): Sandpipers, snipes, coursers. IOC World Bird List (v10.1). [dostęp 2020-04-29]. (ang.).
- ↑ a b wynik wyszukiwania: Tringa melanoleuca. [w:] Tarsiger.com [on-line]. [dostęp 2021-04-18]. (ang.).
- ↑ Greater Yellowlegs Life History. [w:] All About Birds [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. [zarchiwizowane z tego adresu (2021-01-19)]. (ang.).
- ↑ Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt (Dz.U. z 2016 r. poz. 2183).
Linki zewnętrzne
- Zdjęcia, nagrania audio i krótkie filmy. [w:] eBird [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. (ang.).
- Greater Yellowlegs. [w:] All About Birds [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. [dostęp 2020-04-29]. (ang.).
- Britannica: animal/greater-yellowlegs
- SNL: plystresnipe
- BioLib: 8662
- EUNIS: 100860
- GBIF: 2481720
- identyfikator iNaturalist: 3892
- ITIS: 176619
- NCBI: 161682
- identyfikator taksonu Fossilworks: 368463